Trang chủ   |   Giới thiệu   |   Sơ đồ báo   |   English   |   Français  | 
Hôm nay, ngày 17 tháng 9 năm 2014
Tìm kiếm     

Ðiện thoại
  +084 8048916
+084 8048161
+084 8048160
Fax:08044175
e-Mail:
  dangcongsan@cpv.org.vn
bandoc.dcsvn@gmail.com
Khai thác hải sản ven bờ và vấn đề đặt ra
12:55 | 01/12/2009
(ĐCSVN) - Với hơn 3.200 km bờ biển, khoảng 3.000 hòn đảo, và hơn 11.000 loài sinh vật biển, là cơ sở để nước ta phát triển nghề khai thác biển vững mạnh. Tuy nhiên, nếu không có một chiến lược khai thác hợp lý, thì tiềm năng biển sẽ không còn. Do vậy, để phát triển bền vững nghề khai thác hải sản, cần đảm bảo tính bền vững về môi trường sinh thái, nguồn lợi và ổn định xã hội.

Khai thác hải sản đã trở thành một nghề của đa số cư dân ven biển, với việc sử dụng tàu, thuyền cỡ nhỏ, tập trung khai thác ở vùng nước nông, ven bờ. Chính việc gia tăng số lượng tàu, thuyền đánh bắt ven bờ (được coi là nơi sinh sản chủ yếu của nhiều loài hải sản), đã làm cho nguồn lợi, môi trường sinh thái bị đe dọa, gây ảnh hưởng lớn đến tính đa dạng sinh học ở vùng bờ và ven bờ. Nhiều loài sinh vật biển đang có dấu hiệu suy giảm và nguy cơ bị đe dọa tuyệt chủng. Nhiều loài có giá trị kinh tế cao đang bị giảm dần. Năng suất đánh bắt, chất lượng, kích cỡ hải sản giảm. Chẳng hạn, nếu như năm 1997, số lượng tàu khai thác dưới 90 CV (tàu khai thác ven bờ) có 58.396 chiếc, thì năm 2008 đã tăng lên 88.087 chiếc, chiếm 84,6% tổng số tàu đánh bắt hải sản. Tuy số lượng tàu tăng, nhưng năng suất khai thác giảm rõ rệt. Từ giá trị sản xuất chiếm 67,4% tổng giá trị sản xuất toàn ngành thủy sản năm 1997, thì năm 2007 chỉ còn chiếm 32,8%. Điều này cho thấy, rõ ràng, nguồn lợi hải sản và vai trò sản xuất của ngành khai thác đang giảm sút nghiêm trọng trong thời gian qua.   

Theo tính toán của Viện nghiên cứu hải sản, sản lượng cho phép khai thác tối ưu ở vùng nước ven bờ ở vào mức 600.000 tấn, nhưng thực tế sản lượng khai thác ở đây đã vượt quá con số hơn 1.000.000 tấn. Điều này chứng tỏ áp lực khai thác ven bờ lên nguồn lợi thủy sản là quá lớn. Một điểm đáng chú ý, khai thác ven bờ mang nhiều nét truyền thống với quy mô tàu nhỏ, công nghệ và phương pháp khai thác lạc hậu, chủ yếu dựa vào kinh nghiệm với nhiều loại nghề và phương tiện khai thác như lưới rùng, lưới mành, lưới rê, lưới kéo, lưới vây…. Thậm chí, không ít ngư dân sử dụng cả những phương pháp đánh bắt mang tính hủy diệt nguồn lợi như xung điện, chất nổ, chất độc,… đã làm suy giảm rất lớn số lượng sinh vật biển và nguy hại tới môi trường sống của chúng, số lượng loài có nguy cơ tuyệt chủng và cạn kiệt ngày càng gia tăng.

Trong đợt phối hợp kiểm tra liên tỉnh ven biển Nam bộ năm 2009 của Thanh tra Thủy sản và Chi cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi thủy sản thuộc các Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn thực hiện trên tổng số 900 phương tiện, đã phát hiện có 16 trường hợp vi phạm sử dụng xung điện, 116 trường hợp vi phạm về giấy phép khai thác, 2 trường hợp vi phạm sử dụng ánh sáng, 1 trường hợp sử dụng chất nổ, 9 trường hợp sử dụng lưới mắt nhỏ hơn quy định để khai thác hải sản… Việc sử dụng lưới mắt quá nhỏ, nên tỷ lệ cá nhỏ trong các mẻ lưới cao. Theo Viện Kinh tế quy hoạch thủy sản, đã có trên 70 loài hải sản phải đưa vào danh sách đỏ Việt Nam, khoảng 85 loài hải sản ở trong tình trạng nguy cấp với nhiều mức độ khác nhau, trong đó nhiều loài vẫn đang là đối tượng khai thác.

Để phát triển nghề khai thác hải sản ven bờ bền vững, cần khảo sát, nghiên cứu để chuyển đổi ngành nghề ở các hộ ngư dân khai thác, trong đó chú ý nghề đánh bắt xa bờ và nuôi trồng hải sản. Trên lĩnh vực quản lý nhà nước, nên hỗ trợ ngư dân thực hiện chuyển sang các hoạt động kinh tế khác như nuôi trồng, kinh doanh, cung ứng dịch vụ hậu cần nghề cá. Ngành thủy sản cần tăng cường tổ chức, hướng dẫn, đào tạo, chuyển giao kỹ thuật và công nghệ cho ngư dân để phát triển sản xuất. Có chính sách ưu đãi, hỗ trợ về vốn, các quy định pháp lý, hoàn thiện hệ thống quản lý ngành.

Hỗ trợ ngư dân chuyển đổi ngành nghề, cần khuyến khích ngư dân tự nguyện chuyển đổi nghề khai thác ven bờ sang các ngành nghề khác, tổ chức đào tạo, hỗ trợ về vốn vay với lãi suất thấp, đầu ra của sản phẩm, kỹ thuật sản xuất. Tăng cường xây dựng các bến cá, phát triển các chợ đầu mối, đào tạo về kỹ thuật cho ngư dân phát triển khai thác hải sản xa bờ.

Chuẩn hóa các đội tàu theo đúng quy định, các trang thiết bị ngư cụ phù hợp. Quy định và kiểm soát chặt chẽ việc cấm đánh bắt hoàn toàn hay vô thời hạn một số loài hải sản, một số vùng biển.

Xây dựng một đội ngũ có đủ năng lực và số lượng để có thể quản lý tốt đội tàu khai thác. Thường xuyên mở các lớp tập huấn về công tác quản lý nghề cá ven bờ cũng như đánh bắt xa bờ cho các cán bộ quản lý. Từng bước hình thành và kiện toàn hệ thống cán bộ thủy sản chuyên trách ở từng địa phương có nghề khai thác hải sản để theo dõi tình hình phát triển sản xuất - kinh doanh nghề cá ở địa phương, hướng dẫn người lao động nghề cá thực hiện các chế độ chính sách của địa phương và của Nhà nước.

Các từ khóa theo tin:

Đặng Hiếu (tổng hợp)

In trang | Gửi góp ý


Các tin/bài đọc nhiều nhất
· Hiện trường vụ hỏa hoạn làm 7 người thiệt mạng tại TP. Hồ Chí Minh
· TP.Hồ Chí Minh: Cháy lớn làm 7 người thiệt mạng
· Tối nay (16/9), bão số 3 sẽ đổ bộ vào đất liền các tỉnh Quảng Ninh – Hải Phòng
· Thủ tướng chỉ đạo các địa phương đối phó với bão số 3 (Kalmaegi)
· Triển khai đồng bộ các biện pháp cấp bách phòng chống lũ quét, sạt lở đất
· Bình Phước: Cảnh báo các điểm giao thông nguy hiểm qua các khu vực ngập nước do mưa lớn
· Hà Giang: Di dời khẩn cấp các hộ dân ra khỏi vùng có nguy cơ sạt lở đất cao
· Ứng phó với bão số 3: Quảng Ninh thực hiện các biện pháp đảm bảo an toàn cho người dân
· Gia Lai: Ngộ độc thực phẩm, 114 người nhập viện
Bản quyền thuộc Báo điện tử Đảng Cộng sản Việt Nam
Toà soạn: 381 Đội Cấn, Ba Đình, Hà Nội; Điện thoại: 08048161; Fax : 08044175; E-mail : dangcongsan@cpv.org.vn
Giấy phép số 1554/GP-BTTTT ngày 26/9/2011 của Bộ Thông tin và Truyền thông về cung cấp thông tin lên mạng Internet